Ջղան (Զղան) գյուղատեղին Արարատի մարզի և ընդհանրապես միջնադարյան Հայաստանի քիչ ուսումնասիրված, բայց պատմամշակութային բացառիկ արժեք ներկայացնող հուշարձանախմբերից է։

Այն թվագրվում է 9-17-րդ դարերով և  լեռնային բնակավայրի դասական օրինակ է, որտեղ կյանքը եռացել է հարյուրամյակներ շարունակ։

Տարածքը հատկապես արժեքավոր է իր ընդարձակ գերեզմանոցով, որը զբաղեցնում է գյուղատեղիի արևելյան բլրալանջը։

Այստեղ պահպանված 9-16-րդ դարերի տասնյակ խաչքարերն ու տապանաքարերը հայկական միջնադարյան քանդակագործության յուրօրինակ նմուշներ են։

Դրանց վրա առկա զարդանախշերը՝ սկսած պարզունակ խաչապատկերներից մինչև բարդ հյուսվածքներ ու հավերժության նշաններ, վկայում են տեղական վարպետների բարձր ճաշակի և հոգևոր ընկալումների մասին։

Քարերի վրայի բնական նարնջագույն քարաքոսը հուշարձաններին հաղորդում է յուրահատուկ գեղագիտական տեսք՝ միաձուլելով պատմական ժառանգությունը շրջակա վայրի բնության հետ։

​Գյուղատեղին տեղակայված է Վեդի քաղաքից մոտ 35 կմ հյուսիս-արևելք՝ Վեդի գետի վերին ավազանում, ծովի մակարդակից բավականին բարձր և դժվարանցանելի լեռնային գոտում։

Այս աշխարհագրական դիրքը ժամանակին ապահովել է բնակավայրի պաշտպանվածությունը, իսկ այսօր այն դարձնում է գրավիչ թիրախ արշավականների և պատմության սիրահարների համար։

Տարածքում դեռևս նկատելի են հին տների պատերի մնացորդները և տնտեսական նշանակության կառույցների հետքերը, որոնք թույլ են տալիս պատկերացում կազմել միջնադարյան լեռնային գյուղի կառուցվածքի մասին։ Որպես պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձան, Ջղանը գտնվում է պետական պահպանության ներքո, սակայն դրա լիարժեք բացահայտումը դեռևս առջևում է։

Գյուղատեղիի կոորդինատներն են՝ 39.992222, 45.034722