news-details
Արարատյան Պատմություններ

Արարատյան պատմություններ - Նոյակերտ . Վերածննդի և Արարատի հայացքի ներքո

Նոյակերտը Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզի առավել ուշագրավ և խորհրդանշական բնակավայրերից մեկն է, որը տարածվում է Արարատյան դաշտի սրտում՝ Արարատ քաղաքից ընդամենը 2 կմ դեպի հարավ-արևմուտք Այս բնակավայրը, որը մինչև 1991 թվականի ապրիլի 3-ը հայտնի էր Խալիսա անվամբ, վերանվանվելով ստացել է մի անուն, որն ուղղակիորեն կապվում է աստվածաշնչյան Նոյ նահապետի և Արարատ լեռան հետ՝ խորհրդանշելով վերածնունդն ու հայկական հողի հնամենի պատմությունը: Գյուղի դիրքը բացառիկ է, քանի որ այն գտնվում է հայ-թուրքական սահմանի անմիջական հարևանությամբ՝ Արաքս գետի ափամերձ գոտում, որտեղից բացվում է Մասիսի թերևս ամենամոտ և ազդեցիկ տեսարաններից մեկը:

Պատմականորեն Նոյակերտը ձևավորվել է որպես խառը բնակչությամբ համայնք, սակայն ժամանակակից պատմության ամենակարևոր էջը գրվել է 1988-1989 թվականներին, երբ Ադրբեջանից բռնագաղթած հայերը վերաբնակվեցին այստեղ՝ իրենց հետ բերելով քաղաքային մշակույթի և գյուղական աշխատասիրության ուրույն սինթեզը:

Գյուղին բնորոշ է խիստ ցամաքային կլիման՝ շոգ ու չոր ամառներով, որտեղ ջերմաստիճանը կարող է հասնել մինչև +42°C-ի, և ցուրտ ձմեռներով:

Այսպիսի պայմաններում մարդկային ջանքերի շնորհիվ ստեղծվել է կուլտուր-ոռոգելի լանդշաֆտ, որտեղ կիսանապատային հողերը վերածվել են բերրի այգիների:

Նոյակերտցին գիտի «ջրի գինը» և կարողանում է ամենատապ ամառվա պայմաններում քարից ու ավազից բերք ստանալ։

Տեղի բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է այգեգործությամբ և անասնապահությամբ, իսկ Նոյակերտի արևահամ ծիրանն ու դեղձը հայտնի են իրենց բացառիկ քաղցրությամբ:

Նոյակերտցին սովոր է տեսնել սահմանային ուղեկալները և Մասիսի հայացքի ներքո կառուցել իր օրը՝ զգալով իրեն հողի իրական տերն ու պաշտպանը։

Այսօր Նոյակերտը կայուն զարգացող համայնք է , որն ունի միջնակարգ դպրոց, մանկապարտեզ և անհրաժեշտ ենթակառուցվածքներ՝ միաժամանակ մնալով որպես հայրենի հողում հաստատվելու և այն շենացնելու կենդանի օրինակ:

Կոորդինատներ. 39°49′0″N 44°40′1″E