19 -րդ դարի վերջի հայկական ճարտարապետության ինքնատիպ նմուշ է Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին, որը կառուցվել է 1890 թվականին։

Այս տաճարը եռանավ բազիլիկ տիպի կառույց է՝ օժտված ուղղանկյուն հատակագծով, որի արևելյան հատվածում տեղակայված է կիսաշրջանաձև խորանը՝ երկու կողմերում գտնվող ավանդատներով։

Շինարարության համար վարպետները հմտորեն օգտագործել են տեղական կարմիր և սև սրբատաշ տուֆը, ինչը շնորհիվ գունային հակադրության՝ եկեղեցուն հաղորդում է առանձնահատկի վեհություն և դեկորատիվ տեսք։

Տաճարն ունի երկու հիմնական մուտք՝ հարավային և արևմտյան ճակատներում, որոնք զարդարված են բարձրարժեք փայտյա դռներով։

Այս դռները իսկական արվեստի գործեր են, որոնց վրա քանդակված են հայկական մշակույթի և հավատքի առանցքային խորհրդանիշները՝ Սուրբ Մարիամ Աստվածածինը՝ մանուկը գրկին, մեսրոպյան այբուբենը, Սիս ու Մասիս սարերը, ինչպես նաև Արարատյան դաշտի առատությունն ու բերքը խորհրդանշող տարրեր։

Գլխավոր մուտքի վերնամասում տեղադրված են երկու զանգերը, որոնց ղողանջը դարեր շարունակ կանչում է տեղի բնակիչներին աղոթքի։

Խորհրդային տարիներին, չնայած այն ծառայել է որպես պահեստ, եկեղեցին պահպանել է իր կառուցվածքային ամբողջականությունը և Հայաստանի անկախացումից հետո վերաբացվել ու վերանորոգվել է՝ դառնալով Մասյացոտն թեմի կարևորագույն հոգևոր կենտրոններից մեկը։

Եկեղեցու բակը կանաչապատ է և խնամված, որտեղ տեղադրված են նրբակերտ խաչքարեր, իսկ տանիքին ու հարակից սյուներին հաճախ կարելի է տեսնել արագիլների բներ, որոնք համարվում են այս տարածաշրջանի անբաժանելի մասը։

Տեղակայումը. Արարատի մարզ, Դալար գյուղի կենտրոնական մաս։

Կոորդինատներ. 39°58'32"N 44°27'53"E