Արարատի մարզում գտնվող Կարմիր սարը (հաճախ նաև նույնացվում է Երանոս լեռան հետ) Հայաստանի ամենատպավորիչ բնական վայրերից է։
Աշխարհագրություն և Երկրաբանություն
Գտնվում է Երանոսի լեռնաշղթայում, Ազատ գետի աջ ափին, Լանջազատ գյուղից մոտ 8 կմ հյուսիս-արևելք։
Լեռնաշղթայի ամենաբարձր կետը Երանոս լեռն է (1823 մ), սակայն «Կարմիր սար» անունը տեղացիները տալիս են այն բլուրներին և գագաթներին, որոնք ունեն վառ արտահայտված գույն։
Լեռների կարմիր գույնը պայմանավորված է ապարների մեջ երկաթի օքսիդների (ժանգի) բարձր պարունակությամբ և հրաբխային խարամներով։
Արևի լույսի ներքո, հատկապես մայրամուտին, սարերը ստանում են վառ հրակարմիր կամ նարնջագույն երանգ։
Ազատի ջրամբար և Կարմիր սար
Այս երկու վայրերը կազմում են մեկ միասնական տեսարժան համալիր։
Ջրամբարի կապույտ ջուրը և Կարմիր սարի լանդշաֆտը ստեղծում են հզոր ինհակադրություն, ինչը վայրը դարձնում է լուսանկարիչների ամենասիրելի կետերից մեկը։
Տեղանքը հաճախ անվանում են «Հայկական Մարս»՝ իր անսովոր, այլմոլորակային տեսքի պատճառով։
Քայլարշավը դեպի Կարմիր սար համարվում է թեթև/միջին բարդության։ Այն հարմար է նաև սկսնակների համար։
Այցելելու լավագույն ժամանակը գարունը (ապրիլ-մայիս) և ուշ աշունն են։
Ամռանը տարածքում շատ շոգ է, բուսականությունը գրեթե բացակայում է։
Մոտակա տեսարժան վայրերն են`Հրեշտակների ձորը,
Դվինի ավերակները։
Բնապահպանական խնդիրներ
Վերջին տարիներին Կարմիր սարի տարածքում բարձրացվել են հարցեր կապված հանքարդյունաբերության հետ (մասնավորապես՝ կրային մերգելների արդյունահանման ծրագրերը)։
Տեղի բնակիչները և բնապահպանները պայքարում են տարածքը պահպանելու համար, քանի որ հանքի շահագործումը կարող է վնասել թե՛ լանդշաֆտը, թե՛ հարակից գյուղերի գյուղատնտեսությունը։
Տեղակայումը. Երանոսի լեռնաշղթա, Լանջազատ գյուղից 8 կմ հյուսիս-արևելք։
Կորդինատները.
40.0614°N, 44.7578°E