Վաչե Սաֆարյանը ծնվել է 1930 թվականի փետրվարի 7-ին Արարատի մարզի Վերին Արտաշատ գյուղում։

Նա ստացել է բարձրագույն կրթություն Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտում, որից հետո ուսումը շարունակել է Երևանի պետական համալսարանում՝ այն ավարտելով 1958 թվականին։

Իր գիտական ուղին պսակվել է 1968 թվականին, երբ նրան շնորհվել է բանասիրական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։

​Սաֆարյանի աշխատանքային և գիտական գործունեությունը սերտորեն կապված է եղել Հայաստանի գիտական հաստատություններին։

Շուրջ երեք տասնամյակ՝ 1958-ից մինչև 1989 թվականը, նա որպես գիտաշխատող գործել է ՀՀ ԳԱԱ Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտում։

Այնուհետև չորս տարի ավագ դասախոսի պաշտոն է զբաղեցրել Ուսուցիչների կատարելագործման հանրապետական գիտահետազոտական ինստիտուտում, իսկ 1993-1997 թվականներին իր մասնագիտական ավանդն է բերել Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտին՝ որպես ավագ գիտաշխատող։

1979 թվականին նա համալրել է Հայաստանի գրողների միության շարքերը։

​Որպես գրականագետ և հետազոտող, Վաչե Սաֆարյանը թողել է արժեքավոր մատենագիտական ժառանգություն։

Նրա ուսումնասիրության առանցքում են եղել հայ գրականության երևելի դեմքերն ու պատմական փուլերը։ 1972 թվականին լույս է տեսել նրա «Մկրտիչ Պեշիկթաշլյան. կյանքը և ստեղծագործությունը» աշխատությունը, որին 1980-ին հաջորդել է «Նաիրի Զարյան. կյանքը և ստեղծագործությունը» գիրքը։

Նրա գիտական կարևոր ձեռքբերումներից է նաև 1987 թվականին հրատարակված «Հայ սովետական պոեզիայի պատմություն. 1920-1970 թթ.» ծավալուն գործը։

Սաֆարյանի ստեղծագործական հետաքրքրությունները դուրս են եկել զուտ գրականության սահմաններից, ինչի վկայությունն է 1999 թվականին հրատարակված «Ազատն Մինասը» գրքույկը, որտեղ նա ամփոփել է անվանի նկարիչ Մինաս Ավետիսյանի հետ ունեցած իր զրույցներն ու հուշերը։

Նրա բազմամյա գիտական և մանկավարժական գործունեությունը զգալի ավանդ է հայագիտության և հայ գրականության պատմության ուսումնասիրության գործում։